Τρίτη, 24 Απριλίου 2007

'Οτι πετάει δεν είναι για σκότωμα...


Ο Μαυροπετρίτης ή αλλιώς Βαρβάκι είναι ένα σκουρόχρωμο, μεταναστευτικό γεράκι με μακριές φτερούγες το οποίο προστατεύεται από Διεθνείς Συμβάσεις καθώς και από την εθνική και Κοινοτική νομοθεσία. Εμφανίζεται στη Μεσόγειο στα μέσα της άνοιξης, επιστρέφοντας από τις περιοχές διαχείμασης του στην Ανατολική Αφρική και ιδιαίτερα τη Μαδαγασκάρη. Αξίζει επίσης να αναφερθεί ότι στη διεθνή βιβλιογραφία αναφέρεται και ως το «γεράκι της Ελεονόρας» προς τιμή της πριγκίπισσας Ελεονόρας της Σαρδηνίας η οποία με διάταγμα της (στο Carta de Logu-1392 μ.Χ.) προστάτευε τα αρπακτικά πτηνά του νησιού της μεταξύ των οποίων και τον Μαυροπετρίτη, από τους κυνηγούς.
Η Ελλάδα θεωρείται ως η πιο σημαντική χώρα για τη διατήρηση και την επιβίωση του Μαυροπετρίτη αφού φιλοξενεί κατά την περίοδο της αναπαραγωγής (τέλη Ιουλίου – αρχές Οκτώβρη) το 75-80% του παγκόσμιου πληθυσμού. Εμφανίζεται στη νησιωτική Ελλάδα (και στη Ζάκυνθο) από τον Απρίλιο με τα μεγαλύτερα σε ηλικία άτομα να ζευγαρώνουν και να καταλαμβάνουν θέσεις φωλιάσματος σχηματίζοντας χαλαρές αποικίες ήδη από το Μάη. Το είδος φωλιάζει βασικά σε φυσικές κοιλότητες βράχων που εντοπίζονται σε μικρές νησίδες, σε γκρεμούς νησίδων και μεγαλύτερων νησιών αλλά και σε εσωτερικά βράχια. Μάλιστα θεωρείται ότι παρουσιάζει σταθερή χρήση της θέσης φωλιάσματος τουλάχιστον για 2 με 3 χρόνια


Η απογραφή στη Ζάκυνθο το 2006

Η παρουσία της ΕΟΕ στο πλαίσιο της παγκόσμιας απογραφής του Μαυροπετρίτη επεκτάθηκε μετά το χώρο του Αιγαίου και σε αυτόν του Ιόνιου Πελάγους,. Έτσι στα μέσα του περασμένου Αυγούστου το φουσκωτό σκάφος της ΕΟΕ με εξαμελές πλήρωμα επιχείρησε να «σαρώσει» την ακτογραμμή των νησιών και των νησίδων του Ιονίου ξεκινώντας από τους Οθωνούς και φτάνοντας νοτιότερα μέχρι τις ακτές της Ζακύνθου και τα Στροφάδια.

Τα αποτελέσματα της απογραφής έδειξαν ότι το μόνο νησί στο Ιόνιο που φιλοξενεί αποικία του είδους ήταν αυτό της Ζακύνθου, αφού γύρω στα 100 άτομα μετρήθηκαν κατά την περίδο 22-23 Αυγούστου, κυρίως στις δυτικές και βόρεις απόκρημνες ακτές του νησιού, ενώ τα δύο άτομα που καταγράφηκαν στη νήσο Σταμφάνι η οποία ανήκει στα Στροφάδια εικάζεται πως ήταν απλώς περαστικά.

Το σημαντικό αυτό εύρημα σε συνδυασμό με τα άλλα είδη άγριας ορνιθοπανίδας που καταγράφηκαν στην παράκτια ζώνη του νησιού όπως Θαλασσοκόρακες (Phalacrocorax aristotelis), Αρτέμηδες (Calonectris diomedea), Ασημόγλαροι (Larus michaellis), Βραχορκίνεζα (Falco tinnunculus), Πετρίτες (Falco peregrinus), Γαλαζοκότσυφες (Monticola solitarius), Τσαλαπετεινοί (Upupa epops), Μαυροτσιροβάκοι (Sylvia melanocephala), Αετομάχοι (Lanius collurio), Θαμνοφυλλοσκόποι (Phylloscopus trochilus) και Φλώροι (Carduelis chloris) τεκμηριώνουν περίτρανα τη Ζάκυνθο ως κρίσιμο μεταναστευτικό πέρασμα της νησιωτικής Ελλάδας, με τις απόκρημνες ακτές του να αποτελούν ιδιαίτερα προσφιλείς ενδιάμεσους μεταναστευτικούς σταθμούς για πολλά στρουθιόμορφα, την πηγή τροφής για τους νεοσσούς του Μαυροπετρίτη. Παράλληλα αναδεικνύουν τις παράκτιες περιοχές του νησιού ως παράδεισο για τους πιο χαρακτηριστικούς εκπροσώπους των θαλασσόπουλων αλλά και αρκετών αρπακτικών της χώρας μας, γεγονός που υπερτονίζει την ορνιθολογική αξία της Ζακύνθου

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τις δράσεις του προγράμματος LIFE, για την εθελοντική συμμετοχή ενδιαφερόμενων σε αυτές αλλά και για την προμήθεια ενημερωτικού και εκπαιδευτικού υλικού καθώς και του ντοκιμαντέρ «Μαυροπετρίτης: το γεράκι του Αιγαίου» μπορείτε να απευθυνθείτε στα γραφεία της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταιρείας (Βασ. Ηρακλείου 24, Αθήνα τηλ/fax: 210-8228704 και 210-8227937) ή να επισκεφθείτε την ιστοσελίδα του προγράμματος στη διεύθυνση που ακολουθεί http://www.ornithologiki.gr/life/falcoel. Επιπλέον θα πρέπει να τονιστεί ότι τα στοιχεία της απογραφής του Μαυροπετρίτη αλλά και καταγραφής των υπόλοιπων ειδών ορνιθοπανίδας στη Ζάκυνθο έχουν ήδη προωθηθεί και στον Φορέα Διαχείρισης του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου Ζακύνθου προς ενημέρωση και αξιοποίηση τους.

Ας καλωσορίσουμε λοιπόν και αυτή τη χρονιά τον φτερωτό μας συγκάτοικο στη Ζάκυνθο, κάνοντας τον να νοιώσει για άλλη μια φορά ότι εδώ είναι το σπίτι του.

Γιώργος Καρρής
Βιολόγος - ΜSc Περιβαλλοντική Βιολογία

Εργαστηριακός συνεργάτης του ΑΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Τμήμα Οικολογίας και Περιβάλλοντος)
και μέλος της Ελληνικής Ορνιθολογικής Εταρείας
Email: gkarris@teiion.gr
Το παραπάνω είναι προδημοσίευση αποσπάσματος άρθρου από το περιοδικό ΡΑΠΟΡΤΟ του Μαίου

Δεν υπάρχουν σχόλια: